Deprecated: Function ereg_replace() is deprecated in /var/www/g22190/vanderput.net/HTML/annette/plugins/function.title.php on line 35
Meer over kinderen opvoeden
Kinderen zijn onze hoop, zij zijn de toekomst. Ze zijn niet ons eigendom, maar zijn afhankelijk van onze liefde.
Hoop en vertrouwen kunnen die liefde creëren. Als ouders hebben wij de verantwoordelijkheid hen deze liefde te geven, want zonder onze onvoorwaardelijke liefde kunnen ze zelf niet leren zien wie zij zijn en welk potentieel ze hebben.
Ik geloof dat in liefde opvoeden het volgende betekent: met respect en aandacht het kind begeleiden en zelf het goede voorbeeld geven in alle dingen die je ze wil leren.
Voordat ik met het Deugdenproject in aanraking kwam, heb ik een boek gevonden, dat mij enorm geholpen heeft mijn inzichten om te zetten in daden. Het is vaak zo dat we het wel weten, maar niet weten hoe. John Gray heeft het boek Children are from Heaven geschreven, ik heb gemerkt dat zijn ideeën handvaten zijn die werkelijk goed toepasbaar zijn en een enorm verschil kunnen maken. De vijf positieve boodschappen die wij onszelf en onze kinderen zouden kunnen geven, zijn:
- Het is goed om anders te zijn, iedereen is uniek!
- Het is goed om fouten te maken, daar leren we immers van.
- Het is goed om negatieve emoties te uiten, als we leren waar en wanneer.
- Het is goed om meer te willen, geduld en inspanning kunnen daar bij helpen.
- Het is goed om NEE te zeggen, om zo je gevoelens en grenzen te bepalen; vergeet echter niet: regels geven veiligheid, er zijn dus ook consequenties als wij anders willen kiezen.
Als we willen dat onze kinderen leren hoe ze met hun gevoelens om moeten gaan, zullen we dat zelf ook moeten leren! Dus het begint bij onszelf, bovenstaande dingen zijn waar, maar geven we ons zelf deze boodschappen? Geloven we werkelijk dat het goed is om bijvoorbeeld... fouten te maken? Als dat zo is, dan zal ons gedrag daar ook naar moeten zijn... en zullen we ook anderen daarin anders benaderen.
Samenwerking creëer je door directe positieve vragen te stellen
Retorische vragen, uitleg, preken en gevoelsuitingen horen daar dus niet bij. Om heel veel redenen zijn we vaak niet direct, ik heb zelf gemerkt dat dit vaak komt omdat we het moeilijk vinden om te vragen, om iets wat we willen tot uiting te brengen op een positieve manier. En dat heeft beslist te maken met de bovenstaande positieve boodschappen die we onszelf vaak niet kunnen geven. Als je jezelf aanleert iets vriendelijk en beleefd te vragen, waardoor je laat zien dat je jouw kind (of een ander) respecteert. Hoef je geen angst te hebben, dat (1) je beiden verschillend bent; (2) jij of de ander fouten maakt; (3) er negatieve emoties ontstaan; (dat kan en mag gebeuren, als je maar weet hoe je daar mee om moet gaan); (4) je om meer vraagt; (5) de ander NEE kan zeggen. Dus… vraag gewoon… en ALSJEBLIEFT is nog altijd het beste toverwoord (samen met dankjewel)!
Best moeilijk. Ikzelf merk dat ik mezelf vaak afvraag, waarom doet hij of zij dat nou niet uit zichzelf? Ben ik dan de enige die ogen heeft? Ik heb dat al zovaak gevraagd… Maar door mijn ogen zie ik het nu eenmaal anders dan die ander. En het is goed dat we allemaal anders zijn toch? Dus gewoon toch maar vragen, zodoende geef je die ander even de kans om het van jouw kant, vanuit jouw ogen, te zien.
Een andere optie is even stil te staan bij die ander, even te kijken of je zijn/haar ‘ogen’ mag lenen. Proberen de ander te laten voelen, dat het voor jou prima is dat hij/zij een andere mening heeft, en dat je ook werkelijk geïnteresseerd bent in zijn/haar ‘point of view’. Stephen Covey heeft het zo mooi over: eerst begrijpen, dan begrepen worden.
Verzet kan je verminderen door de communicatie te verbeteren
In het Virtuesproject leren we dit door de taal van de deugden toe te passen. Als je hier meer over wil weten, kan je even onder Virtuesproject kijken in het menu. De samenwerking die je zo graag wilt bereiken, stagneert vaak doordat we als mensen niet op dezelfde manier naar dingen kijken. Vaak veroorzaakt dat verzet, omdat we het gevoel hebben niet geaccepteerd te worden en/of niet begrepen. Daarom is luisteren zo’n enorm belangrijk onderdeel in goede communicatie. Dit kunnen we ons eigen maken door de kunst van spiritueel kameraadschap te leren. Dit is strategie 5 van het Virtuesproject. Luisteren is niet hetzelfde als het probleem proberen op te lossen! Als we dat doen zijn we alweer bezig met onze eigen optiek, hoe wij het zien, en hoe wij denken dat iets opgelost kan worden. De boodschap die we dan geven is dan eigenlijk: jij bent niet belangrijk. Dat klinkt misschien cru, maar echt luisteren is het willen zien zoals die ander het ziet en niet andersom! Het wil niet zeggen dat jij je mening dan maar moet aanpassen! Maar bevestig voor die ander dat zijn gevoel daar mag zijn, en dat je het wil begrijpen. Kinderen komen in verzet als ze zich niet ‘gehoord’ of ‘gezien’ voelen, het maakt ze boos, zij voelen dat ze het recht hebben er te mogen zijn zoals ze zijn (dat recht hebben we allemaal). Daarom is het belangrijk dat wij als ouders of begeleiders dat recht voor hen bevestigen. Dus kan je iets zeggen van: ‘Ik zie dat je er niet mee eens bent’ of ‘Ik begrijp dat je daar helemaal geen zin in hebt’. Het besef moet komen dat ook al hebben jullie beiden een andere mening, dat dit niet betekent dat die ander niet gerespecteerd kan worden. Als ouder is het belangrijk dat we leiding en liefde geven aan onze kinderen. Als het kind voelt dat zijn gevoel wel een plaats mag hebben, maar dat dit niet betekent dat hij/zij dan maar zijn zin krijgt, zal de boosheid meestal overgaan in teleurstelling of verdriet. Het is nu eenmaal jammer niet altijd datgene te krijgen wat we willen. Dat gevoel moeten we ook bevestigen en uitspreken, wij kennen dat immers ook zo goed!
Als het een heel ‘hot item’ is kan er een nog dieper gevoel naar boven komen: angst. Bang en ontmoedigd, (onmachtig?) omdat het nog niet de ervaring heeft dat het goed is om meer te willen, maar dat geduld en inspanning nodig zijn om dat te verkrijgen. Het beste medicijn voor deze angst is een bevestiging van jouw liefde (‘Ik vind het eerlijk en moedig dat je mij vertelt hoe je je voelt, ik hou zoveel van je!’ en een dikke knuffel) en het kind helpen te vertrouwen dat jij voor hem/haar zorgt.
Als we bovenstaande negatieve emoties een plaats geven en de niveaus herkennen, begrijpen we niet alleen meer van onze kinderen, maar ook van onszelf.
Motivatie kan je vergroten door te belonen
Het is goed dat we elkaar begrijpen, maar dat is niet altijd genoeg om tot actie over te gaan… en dat is wel nodig bij samenwerken!
We zijn allemaal anders, dus als we begrip tonen is het van belang datgene te geven wat de ander nodig heeft. Dat is niet altijd hetzelfde als wat jezelf nodig zou hebben in dezelfde omstandigheden!!!!
Als het verzet is verminderd, is er een beter begrip en communicatie. Er blijft nu nog een belangrijk ding over: MOTIVATIE. Dat is de motor om te veranderen, toch? Waarom doen we iets wel of niet? Dat hangt af van onze motivatie, vaak is iets doen om een ander blij te maken niet genoeg. Het is belangrijk iets zelf te willen, we hebben niet voor niets een vrije keuze gekregen! Motivatie is daar dus een belangrijk onderdeel van.
Ik heb het volgende geleerd over motiveren… als je de deugden of kwaliteiten noemt die iemand bezit, en op deze manier de ware aard van de persoon benoemt, geeft dat een enorme stimulans om deze kwaliteit sterker te gaan ontwikkelen. Deze kwaliteiten kan je ook inzetten om moeilijkheden te overwinnen en om nieuwe vaardigheden en eigenschappen te ontwikkelen. Iedereen heeft unieke kwaliteiten die erkend moeten worden, zodat men ze kan herkennen in zichzelf en er mee kan gaan werken. Als ouder kan je dus op zoek gaan naar de kwaliteiten van je kind. Ze zijn als edelstenen die gedolven moeten worden, wil je de schoonheid ervan gaan ervaren. De mooiste beloning is genoemd te worden bij je ware naam. De kwaliteiten die je bezit zijn gaven, waarmee je mag ervaren dat je een functie bent van het Licht.
Een kind moet ervaren wie hij/zij is en ziet de consequenties van zijn keuzes meestal ook nog niet, daarom is zelfmotivatie nog zo moeilijk. Kinderen hebben dus aanmoediging nodig om doelgericht te blijven, een tussendoel. Dit kunnen we doen door te belonen. Sommigen verwarren belonen met het kind maar zijn zin geven, als het doet wat je zegt. Maar dan is het meer een soort omkopen. (Wie koopt dan om, is de vraag) Ouders hebben, na eerst een heleboel geduld te hebben gehad, vaak de gewoonte om het verzet van het kind te doorbreken, door het te straffen of te dreigen met een straf. Daarmee leert een kind niet zijn vrije wil te gebruiken, het leermoment is weg en van motivatie is niets meer terug te vinden. Maar wat doe je dan? Jij als ouder ziet de consequenties wel, en je wilt je kind behoeden voor pijn en/of verdriet, die volgen na “verkeerde” keuzes. Toch mag je een kind niet dwingen, als je wilt dat het zelf leert kiezen.
Gevoelens, of ze nu negatief (pijn, verdriet) of positief (geluk, plezier) zijn, helpen ons aanpassingen te maken. Herken leermomenten. (strategie 2) Leer kinderen hun harten te openen, leer ze te voelen wat goed is, wat liefde en vrede in hun hart brengt. Noem ze bij hun ware naam, benoem hun kwaliteiten. Dankbaarheid en vertrouwen hebben in je kind hebben een grote invloed!
De belofte van meer te krijgen (of met andere woorden: de mogelijkheid tot groei) inspireert iedereen tot samenwerking. Het is goed om meer te willen! Groei brengt ons op een hoger plan. En wat is meer waard, dan meer tijd en aandacht… Als we van iemand houden is dat eigenlijk het belangrijkste toch? Onze kinderen houden van ons, en willen dat wij van hen houden. Liefde geven is tijd en aandacht geven, liefde voelen is tijd en aandacht krijgen, dat is toch ook zo voor volwassenen!?
Waar je de aandacht op zet dat groeit… dus zoek en focus je op de positieve dingen i.p.v. fouten te vinden.
De beloning die we geven moet te maken hebben met het gedrag en is dan een natuurlijke consequentie van de samenwerking. Bijvoorbeeld: “Als je nu je jas aandoet, hebben we zo tijd om naar je tekeningen te kijken op school.”
Om samenwerking te motiveren is de beste beloning: meer tijd met jou! Het geheim is te weten wat je kinderen heel graag willen en hen daarmee te belonen. Dezelfde dingen waarmee je ze eigenlijk zou willen straffen, door ze dat te ontnemen, kunnen heel goed als beloning worden gegeven! Dus je draait het gewoon om.
Als ouders kunnen we niet dwingen noch eisen, als we willen dat onze kinderen opgroeien tot zelfstandige volwassenen, die weten wat ze willen en voelen, die in staat zijn verstandige keuzes te maken en gelukkig te zijn met zichzelf en anderen. Als ouders hoeven we niet te intimideren, als we het kind vragen om samen te werken en als we weten wat het nodig heeft en motiverend bezig zijn geweest.
Leiderschap bevestigen
Toch kan het zijn dat al het bovenstaande niet genoeg is. Dan is het tijd om duidelijk te stellen, wie de leiding heeft. (strategie 3) Het enige wat je nu hoeft te doen is je leiderschap bevestigen. Doordat jij de ouder bent, en meer ervaring hebt opgedaan, ben jij de leider, de autoriteit. Grenzen geven een veilig gevoel. Als ouders hun negatieve emoties laten zien voelt het voor een kind niet veilig zijn eigen negatieve emoties te uiten of te voelen. In hun toewijding en liefde voelen kinderen zich verantwoordelijk voor het geluk van de ouder. Deze verantwoordelijkheid is veel te groot voor een kind, daarbij komt dat niemand verantwoordelijk is voor een andermans geluk. Geluk komt namelijk van binnenuit, geluk daar kies je zelf voor. Negatieve emoties zijn echter wel belangrijk om te uiten, daardoor worden ook wij bewust van wat we voelen. Net als kinderen moeten leren dat overal een juist moment voor is, kunnen wij als volwassenen daarin een voorbeeld zijn, door onze emoties later met een andere volwassene te bespreken.
Leiderschap kan je bevestigen door: een duidelijke, positieve opdracht (geen eis) te geven en eventueel dit een paar keer te herhalen. Dit doen zonder toon van emotie of stress is het meest effectief.
Bijv. “Ik wil dat je nu aardig bent tegen je zusje” of “Ik wil dat je nu rustig bent” (ipv “Ik wil dat je nu je zusje niet meer slaat”/ Ik wil dat je nu stopt met zeuren = neg. commando of “Stop met je zusje zo te slaan!”/ “Stop met zeuren” = neg. eis)
Je hoeft in dit stadium niet uit te leggen, tijd voor overleg is nu (even) voorbij! Verzet is niet erg, hierdoor leren kinderen zichzelf te ervaren in hun omgeving. Dus gewoon rustig en kalm blijven herhalen wat je wilt. Je hoeft de regels of afspraken niet te herhalen, je hoeft geen redenen te geven; de tijd van onderhandeling is voorbij! Als je toch in de verleiding komt om te gaan discussiëren of te “preken” verlies je de kracht van deze stap. Dit gebeurt ook als je boos wordt. Toch zal dit nog wel eens gebeuren... vergeet dan niet dat fouten maken mag. Het zijn leermomenten. Als je jouw excuses later aanbiedt voor het feit dat je boos werd, geeft dat het kind de gelegenheid te vergeven. Dit is een belangrijk onderdeel in hun leven. Als ze leren dat ze kunnen vergeven, kunnen ze ook zichzelf vergeven als ze iets fout doen. Dit stelt ze later in staat verantwoordelijkheid te voelen zichzelf te corrigeren. Kinderen hebben geen perfecte ouders nodig, maar wel ouders die hun best doen en de verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen fouten.
Veel ouders waarderen de volgzaamheid van een kind niet meer als ze er meerdere opdrachten voor hebben moeten geven. Toch moeten we hen altijd erkennen en waarderen als ze besluiten het goede te kiezen. Als je ze hun verzet niet verwijt, zullen ze zich niet blijven verzetten door tegen je bevelen in te gaan. Je kunt ze bedanken voor hun medewerking en je waardering uitspreken door te erkennen dat ze geen zin hadden of moe waren. Doordat je rustig blijft herhalen wat je wilt, leert het kind dat je meent wat je zegt.
Let op: Niet het geven van meer aan je kinderen, zorgt dat ze verwend zijn, maar het toegeven, om confrontatie te vermijden.
Dus ga de confrontatie aan... laat zien dat je van ze houdt, door te menen wat je zegt, hierdoor zullen kinderen zich veilig genoeg voelen om hun eigen emoties te ervaren (wat zich uit in verzet) zonder dat ze bang hoeven te zijn dat jij de controle verliest.
Time Out
Als een kind vastzit in verzet en niet reageert op de vorige vier stappen voor het bereiken van medewerking, dan is het tijd voor stap 5. Het is tijd voor een time-out. Dit geeft de gelegenheid om stoom af te blazen en een woedeaanval te krijgen. Kinderen moeten hun verzet tegen de onvermijdelijke grenzen en beperkingen van het leven kunnen voelen. Dit verzet helpt een kind een sterk zelfbesef te ontwikkelen. Verzet kunnen we pas loslaten als we de drie onderliggende emoties: woede, verdriet en angst kunnen voelen en loslaten. Alleen in een kamer zijn, helpt een kind in feite al om zich hiervan bewust te worden. Eerst komt de woede en de frustratie doordat de grens is bereikt: je geeft een time-out! Hierdoor krijgt het de kans om te weigeren te doen wat jij wilt. Dan gaat er een knopje om. Ze beginnen hun emoties te voelen: woede, verdriet, angst... Hierdoor gaan ze hun behoefte aan jouw liefde, begrip, steun en leiding ervaren, waardoor hun verlangen om mee te werken weer wordt geactiveerd.
Kinderen hebben liefde en steun nodig om te overleven, dus ze worden geboren met de bereidheid om mee te werken en te behagen, om die liefde te krijgen. Als je dit altijd als uitgangspunt neemt, wordt opvoeden heel anders. Kinderen zijn van ons afhankelijk, ze zijn ons toevertrouwd.
Vaak is een time-out ook nodig voor de ouder. Het kan de ouder opnieuw het gevoel geven “de touwtjes in handen te hebben”, de leider te zijn. Dit is vaak juist wat het kind nodig heeft. Een gefrustreerde, veeleisende ouder kan een kind al gauw onhandelbaar maken. Grenzen stellen is moeilijk maar noodzakelijk. Verzet van je kind is moeilijk voor jou, maar noodzakelijk voor hem/haar. Als je het langdurige verzet van je kind begrijpt, zonder dat het je emotioneel raakt ben je heel ver! Wellicht heb je het geduld om je kind vast te houden totdat het door al de fases van emotie heen is en weer de behoefte voelt jouw liefdevolle leiding te aanvaarden. Dit doe je in ieder geval bij kinderen onder de 2 jaar. Maar naar gelang het temperament van je kind en dat van jou is er wellicht een voorkeur om beiden even door een deur gescheiden te zijn. Je mag de deur dichthouden (vaak is dit nodig!!!) en eventueel geruststellen. Het is OK om boos te zijn, het is OK om die boosheid te uiten!!! De time-out plek is daarvoor bedoeld en veilig genoeg. Het is de plek om negatieve emoties te voelen en te uiten! De benodigde tijd is gewoonlijk 1 minuut voor elk levensjaar.
Een van de voornaamste redenen waarom er in het Westen tegenwoordig zoveel geweld binnen het gezin voorkomt, is het gebrek aan emotionele beheersing. Volwassenen die hun zelfbeheersing verliezen en gewelddadig reageren, doen dit hoofdzakelijk omdat ze nooit geleerd hebben een time-out te nemen om hun negatieve emoties te voelen en los te laten. Zowel kinderen, tieners als volwassenen hebben dit nodig. Verstandige volwassenen weten wanneer ze een time-out moeten nemen, kinderen weten dit nog niet. Maar als kinderen hiermee worden opgevoed zullen ze vanaf 9 jaar automatisch time-outs nemen wanneer ze gespannen, negatief of tegendraads worden. Op deze leeftijd zijn kinderen in staat hun gevoelens te voelen en los te laten, dat betekent dat het kind de gelegenheid moet krijgen zijn zelfbeheersing te herwinnen. Jezelf leren beheersen zonder dat je jouw gevoelens moet onderdrukken, is een belangrijke vaardigheid.
Het vroegere gebruik van 1,2,3 is nog zo gek niet.... Als een kind zich verzet en niet op een bevel reageert is dat 1. Je kan een afspraak maken, een code verzinnen, hoe je dat aan je kind laat weten. Bij herhaaldelijk verzet is het 2 en bij 3 is het: time-out.
Een time-out is nooit een straf (of dreigement)! Het vervangt deze behoefte (van de ouder) juist. Waarom dan een time-out? Een goed antwoord is: Als we onze zelfbeheersing verliezen, hebben we een time-out nodig. Het is niet correct of nuttig om te zeggen dat het kind tijd nodig heeft om na te denken wat het fout heeft gedaan. Denken is niet noodzakelijk, maar de emoties voelen die bovenkomen wel. Dit zal automatisch zorgen voor de herwinning van zelfbeheersing en verlangen tot samenwerking. Als ouders zich bij de opvoeding van hun kinderen te veel op het onderscheid tussen goed en slecht concentreren, leren ze hun eigenlijk vooral zich schuldig te voelen. Een betere aanpak is om hen eenvoudig te vragen om specifiek gedrag en meer medewerking.
Samenvatting
De vijf genoemde vaardigheden activeren de bereidheid van kinderen om mee te werken. De stuwende kracht achter deze methoden worden gevormd door de vijf positieve boodschappen. Daarom werkt het!!!
- “Het geeft niet dat je anders bent.... dit maakt juist dat je speciaal bent!” Zonder ons begrip en de aanvaarding dat iedereen anders is, kunnen kinderen niet het gevoel geliefd te zijn om wie ze zijn, ervaren. Dit hebben ze nodig om bereidwillig te zijn.
- “Het geeft niet als je fouten maakt.” Deze boodschap is essentieel voor kinderen om tevreden met zichzelf te zijn en gemotiveerd te blijven om hun ouders op een gezonde manier tevreden te stellen. Als fouten niet worden geaccepteerd, kunnen kinderen het op geven of ze geven zichzelf op.
- “Het geeft niet als je negatieve gevoelens hebt. Het is veilig om te voelen wat je voelt.” Dit bewustzijn is noodzakelijk voor kinderen om in contact te blijven met hun gezonde behoefte aan ouderlijke leiding en goedkeuring, die hun bereidheid tot behagen en meewerken activeert.
- “Het geeft niet als je meer wilt.” Met deze toestemming reageren kinderen al snel op beloningen, evenals de gelegenheid hun ouders te behagen. Kinderen die weten wat ze willen, zijn het gemakkelijkst te motiveren met de mogelijkheid van meer. Ze leren ook voldoening uit te stellen als ze dat niet meteen kunnen krijgen.
- “Het geeft niet als je nee zegt, maar onthoud dat papa en mama de autoriteit zijn!”
Kinderen moeten altijd de toestemming krijgen om zich te verzetten tegen samenwerking. Ze moeten verzet kunnen bieden om hun wensen en gevoelens duidelijk te maken aan zowel anderen als zichzelf. Deze boodschap versterkt hun wilskracht, die hun natuurlijke wil en wens om te behagen/mee te werken versterkt. Als je niet de mogelijkheid hebt om te kiezen, kan je ook niet bewust kiezen voor het goede!
Door kinderen de vrijheid te geven om hun ware zelf te ontdekken en tot uiting te brengen, bevorderen we de ontwikkeling van een sterk zelfbesef. Zodoende kunnen ze (1)hun unieke innerlijke potentieel en doel ontdekken, waarderen en ontwikkelen;(2) zichzelf corrigeren en van hun fouten leren; (3) omgaan met hun emoties waardoor ze zelfverzekerder, beter meelevend en behulpzamer worden;(4) weten waar ze recht op hebben;(5) een authentiek en positief zelfbeeld vormen... en is dat niet OPVOEDEN?